Hizmet tespiti, fiilen yapılan ancak SGK’ya hiç ya da gereği gibi bildirilmeyen çalışmanın yargı kararıyla belirlenmesini sağlar. Ücret alacağı davasından farklıdır. Çalışmanın hangi işveren yanında, hangi tarihlerde ve hangi nitelikte geçtiği somutlaştırılır.
Önce hangi sorular cevaplanmalı?
- İşyerini, gerçek işvereni, çalışma başlangıç ve bitişini belirleyin.
- Aynı dönemde çalışan tanıkları ve yazılı/dijital delilleri kaydedin.
- Hak düşürücü sürenin başlayıp başlamadığını, bildirim veya Kurum tespiti gibi istisnaları dosyaya göre inceleyin.
- İş mahkemesindeki talebi çalışma dönemi ve hizmet günleri yönünden kurun; SGK’nın davadaki kanuni konumunu gözetin.
Hizmet tespiti konularını ayrıntılarıyla inceleyin
Hizmet Tespit Davası Nedir?
Fiilen çalışıldığı halde SGK’ya bildirilmeyen hizmetin tespiti, işçinin sosyal sigorta geçmişini korumaya yöneliktir. İşçilik alacakları ve tazminat taleplerinden ayrı bir hukuki temeli vardır.
İşverenin kimliği, işyeri, çalışma tarihleri ve talep edilen hizmet açıkça gösterilir. Tamamen sigortasız dönem ile kısmen eksik bildirim ayrılır. Dava kendiliğinden bütün çalışma hayatını kapsayan genel bir kayıt denetimi değildir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarSigortasız Çalışmanın Tespiti
Sigortasız çalışma iddiasında iş ilişkisi ve fiili çalışma birlikte kanıtlanır. Yazılı sözleşme bulunmaması tek başına dava açılmasını engellemez; fakat somut delil planı gerekir.
İşyerinin tam unvanı, faal olduğu dönem, sigorta sicili ve gerçek işletmecisi araştırılır. Bordrolu çalışanlar, komşu işyerleri ve işin yürütümüne ilişkin kayıtlar önem taşıyabilir. SGK’ya bildirilmiş tek bir belge bile süre incelemesini etkileyebilir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarHizmet Tespit Davasında Hak Düşürücü Süre
5510 madde 86 ve eski dönemlerde 506 madde 79 çerçevesinde, hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıllık hak düşürücü süre temel kuraldır. Bunun istisnaları somut kayıtla değerlendirilir.
Çalışmanın Kuruma verilen belgelerle bildirilmesi veya Kurum tarafından tespit edilmesi gibi durumlar istisna tartışmasını doğurabilir. Hangi belgenin hangi dönemi kapsadığı ve çalışma bütünlüğü önemlidir. Her eski dosyada aynı sonuca varılamaz.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarTanıkla Hizmet Tespiti
Hizmet tespitinde tanık beyanları önemlidir; özellikle aynı işyerinde aynı dönemde çalışmış kişilerin doğrudan bilgisi araştırılır. Tanık sayısından çok bilgilerin niteliği ve diğer delillerle uyumu belirleyicidir.
Çalışmanın dönemi, yapılan iş, günlük düzen, işveren ve işyerinin faaliyetini somut biçimde bilmesi beklenir. “Çalıştığını duydum” açıklaması ile birlikte çalışma gözlemi aynı güçte değildir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarBordro Olmadan Hizmet Tespiti
Bordronun bulunmaması fiili çalışmanın tespitini imkânsız kılmaz. Banka hareketleri, işyeri girişleri, görev kayıtları, yazışmalar ve doğrudan tanık bilgisi birlikte değerlendirilebilir.
İş amacıyla gönderilen e-postalar, sevk irsaliyeleri, teslim tutanakları, işyeri fotoğrafları ve vardiya çizelgeleri çalışma bağlantısını gösterebilir. Her belgenin hangi tarihe ve işverene ait olduğu korunmalıdır.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarSGK Kayıtlarına Karşı Dava
SGK kaydının düzeltilmesi talebi; eksik hizmet, hatalı başlangıç, kazanç veya hizmet iptali gibi farklı işlemlerden doğabilir. Dava türü istenen değişikliğe göre seçilir.
Sadece toplam günün artmasını istemek yeterli olmayabilir. Hangi dönem, hangi statü ve hangi kazanç üzerinden düzeltme istendiği gösterilir. İptal edilmiş hizmetin yeniden geçerli sayılması ile hiç bildirilmeyen çalışmanın tespiti farklı uyuşmazlıklardır.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarHizmet Tespit Davasında Görevli Mahkeme
Hizmet akdine dayalı zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti genel olarak iş mahkemelerinde görülür. İş mahkemesi bulunmayan yerde ilgili görevli mahkemenin iş mahkemesi sıfatıyla yargılama yapması gündeme gelir.
İşverenin doğru belirlenmesi, ölmüş veya kapanmışsa hukuki halefiyetin araştırılması gerekir. 7036 madde 4’te bu davaların SGK’ya resen ihbarı ve Kurumun feri müdahalesine ilişkin özel düzenleme bulunur.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarHizmet Tespiti ve Emeklilik
Tespit edilen gerçek hizmetler, prim toplamını ve bazı durumlarda ilk uzun vadeli başlangıcı değiştirebilir. Bu değişiklik EYT veya başka bir emeklilik rejimi bakımından önem taşıyabilir.
Yargı kararının kapsamına giren dönem, SGK kaydına ve çakışma kontrolüne göre değerlendirilir. Aynı gün zaten başka statüde geçerliyse günlerin iki kez sayılması mümkün değildir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarİşveren Kapanmışsa Hizmet Tespit Davası
İşyerinin kapanması çalışma delillerini ortadan kaldırmaz. Gerçek işveren ve varsa tüzel kişinin hukuki durumu araştırılmalıdır.
Faaliyetin bitmesi, şirketin tasfiyesi ve ticaret sicilinden terkin edilmesi farklı durumlardır. Davanın kime yöneltileceği şirketin hukuki durumuna göre belirlenir; eski işyerinin tabelası taraf kimliği için yeterli değildir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarİşveren Vefat Ettiğinde Sigortasız Çalışma Tespiti
Gerçek kişi işverenin ölümü hizmet tespiti ihtiyacını bitirmez. İşveren kimliği, mirasçılık ve çalışma dönemi belirlenir.
İşverenin şahıs işletmesi olması ile şirket adına yetkili olması farklıdır. Şirket yetkilisinin vefatı her zaman işverenin değiştiği anlamına gelmez. Tarafların belirlenmesinde hukuki işveren esas alınır.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarTaşeron Çalışmasında Hizmet Tespiti ve İşveren Ayrımı
Taşeron işlerde işin yapıldığı yer, maaşı ödeyen şirket ve SGK’daki işveren farklı olabilir. Dönemler ayrı eşleştirilir.
Asıl işveren-alt işveren ilişkisi ile şirketler arasında yalnız ticari sözleşme bulunması aynı değildir. Hizmetin hangi işveren yanında geçtiği ve sorumluluk ilişkisi fiili çalışma düzeniyle birlikte incelenir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarBanka Maaş Kaydı Hizmet Tespitinde Ne Gösterir?
Banka ödemesi çalışma iddiasını destekleyebilir; ancak gönderen, ödeme açıklaması ve dönem bağlantısı birlikte değerlendirilir.
Düzenli maaş transferi fiili hizmet için önemli bir işaret olabilir. Borç, masraf iadesi veya ticari ödeme ise aynı anlama gelmez. Transferin bulunması çalışmanın her gününü ve niteliğini tek başına kanıtlamayabilir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarHizmet Tespitinde WhatsApp, E-posta ve Görev Kayıtları
Dijital kayıtların çalışma dönemi, işveren ve görevle bağlantısı somutlaştırılmalıdır. Tek ekran görüntüsü bağlamı göstermeyebilir.
Görev talimatı, vardiya yazışması veya teslim belgesi gerçek çalışmayı destekleyebilir. Mesajın kimden geldiği, hangi tarihe ait olduğu ve tamamı önem taşır. Kişisel görüşme ile işveren yönetimi altında çalışma ayrılır.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarKomşu İşyeri Tanığı Hizmet Tespitinde Kullanılabilir mi?
Tanığın çalışmayı nereden ve hangi dönem boyunca bildiği önemlidir. İşyerine komşu olmak tek başına tüm hizmeti doğrulamaz.
Aynı dönemdeki bordro tanıkları ile komşu işyeri tanıklarının bilgi kaynakları farklı olabilir. Fiili çalışma, süreklilik ve işin niteliği bakımından doğrudan gözlem araştırılır. Soyut olarak işyerinde görüldüğünün söylenmesi yeterli açıklama olmayabilir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarHizmet Tespiti ile Ücret Davası Birlikte Nasıl Değerlendirilir?
Ücret alacağı ve sigortalı hizmetin tespiti farklı taleplerdir. Bir davadaki sonuç diğer dosyayı otomatik olarak çözmez.
Ücret davası para alacağını, hizmet tespiti ise sosyal sigorta kaydını konu alır. Başvuru şartları, tarafların konumu ve süreler aynı değildir. Çalışma dönemine ilişkin bir karar önemli olsa da etkisi ayrıca değerlendirilir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarİşe Giriş Bildirgesi Var, Hizmet Günü Yok
İşe giriş bildirgesi ile fiilen başlayan çalışma birlikte incelenir. Bildirge kayıt ve süre değerlendirmesinde önem taşır.
Kuruma işe girişin bildirilmiş olması hizmetin hiç bildirilmediği dosyadan farklı olabilir. Ancak fiili çalışma konusu yine araştırılır. Hak düşürücü süre istisnası, bildirgenin kapsamı ve dönem bağlantısına göre değerlendirilir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarMevsimlik Çalışmada Hizmet Tespiti
Mevsimlik işlerde her yılın çalışma ve kesinti dönemleri ayrı belirlenmelidir. Yıl boyunca kesintisiz hizmet varsayılmaz.
Sezon boyunca gerçek çalışma ile sezon dışı sözleşme askısı farklıdır. Aynı işyerine her yıl dönülmesi tüm takvim yıllarının prim günü olacağı anlamına gelmez. Gün ve süre incelemesi fiili çalışma üzerinden yapılır.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarEv Hizmetlerinde Sigortasız Çalışma Tespiti
Ev temizliği, bakım ve benzeri işlerde çalışma sıklığı ve sigorta kapsamı önemlidir. Gün sayısına göre farklı kurallar gündeme gelebilir.
Ev hizmetlerinde kanuni kapsam ve bildirim usulü, ay içindeki çalışma miktarı ile ilişkinin niteliğine göre belirlenir. Arızi yardım, bağımsız hizmet ve işverene bağlı düzenli çalışma aynı değildir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarUzaktan Çalışmada SGK Hizmet Tespiti
İşyerine fiziksel giriş kaydı bulunmaması çalışmanın olmadığı anlamına gelmez. Uzaktan işte görev ve yönetim ilişkisi araştırılır.
Evden çalışma sırasında da işveren talimatı altında düzenli hizmet bulunabilir. Serbest iş üretimi ile iş sözleşmesine bağlı çalışma arasındaki ayrım önemlidir. Bilgisayar kullanımı tek başına işçi statüsü kanıtı değildir.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarHizmet Tespit Kararı SGK Kaydına Nasıl İşlenir?
Dava sonucunun hizmet ve aylık dosyasına doğru yansıtılması ayrıca takip edilmelidir. Kararın kapsamı ve kesinleşmesi önemlidir.
Hükümde tespit edilen işyeri, dönem ve günler kayıt düzeltmesinin sınırını belirler. Kararın verilmesi, emekli aylığının otomatik yeniden hesaplandığı anlamına gelmez. Kesinleşme ve Kurum işlemleri ayrı aşamalardır.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarSahte Sigortalılık İddiasıyla Hizmetlerim İptal Edildi
Hizmet iptalinin hangi işyeri, dönem ve inceleme gerekçesine dayandığı belirlenmelidir. Gerçek çalışma delilleriyle hizmet kaydı, emeklilik ve geri ödeme sonuçları ayrı ayrı incelenir.
İşyerine yönelik sahte işyeri iddiası, belirli kişinin fiilen çalışmadığı iddiası ve teknik kayıt hatası aynı değildir. İptal yazısı, raporun ilgili kısmı ve çıkarılan ayları isteyin. Gerçek iş organizasyonu, yapılan görev, ücret ve çalışma yeri dosyada somutlaştırılmalıdır. Prim yatırılmış olması tek başına fiili çalışmanın yerine geçmez.
Belgeler, başvuru adımları ve tüm açıklamalarKayıtlarınızı hazırlayın
- İşyeri sicili, unvan ve adres bilgisi
- Bordro, banka hareketi, puantaj ve giriş kayıtları
- Aynı dönemi bilen çalışma arkadaşlarının bilgisi
- E-posta, görev yazısı, sevk/teslim belgeleri ve SGK kayıtları
Konuya göre Emeklilik Yol Haritası aracını kullanın. Çalışma geçmişinizde farklı statüler bulunuyorsa hizmet birleştirme, kayıt veya karar uyuşmazlığı varsa itiraz ve dava rehberleriyle birlikte ilerleyin.
Hukuki dayanak ve resmî kaynaklar
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ↗506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu — geçiş hükümleri ↗7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu — başvuru ve görev ↗İçerik tarihi: 6 Eylül 2026. Kişisel hak ve tutarlar, işlem tarihindeki mevzuat ve SGK kayıtlarıyla ayrıca doğrulanmalıdır.